Choć oba zawody dotyczą zdrowia psychicznego, różnica między nimi nie sprowadza się tylko do tego, że jeden jest od przepisywania leków, a drugi wsłuchuje się w emocje Pacjenta. W praktyce chodzi o dwa różne sposoby rozumienia problemu i pomagania drugiej osobie.
Kim jest psychiatra?
Psychiatra to lekarz, który zajmuje się badaniem, diagnostyką i leczeniem zaburzeń i chorób psychicznych. Objawy, które sugerują konieczność konsultacji z psychiatrą to m.in. zaburzenia nastroju, lęk, zaburzenia snu, uzależnienia, przewlekłe uczucie zmęczenia.
Wizyta u psychiatry opiera się na badaniu psychiatrycznym. Ma ono formę rozmowy, a jej celem jest zrozumienie pacjenta, jego problemów oraz podjęcie decyzji o sposobach leczenia. Pierwsza konsultacja psychiatryczna zwykle trwa ok. 40–60 minut, kolejne wizyty są krótsze i trwają ok. 20–30 minut. Pytania, które zadaje lekarz w trakcie konsultacji psychiatrycznej mogą dotyczyć m.in.:
- powodów zgłoszenia się na konsultację
- czasu trwania niepokojących objawów i momentu ich rozpoczęcia
- dotychczasowego leczenia psychiatrycznego, stosowanych leków
- trudności w codziennym funkcjonowaniu
- trudności emocjonalnych
- zaburzeń koncentracji
- problemów z pamięcią
- zaburzeń snu
- przyjmowania środków psychoaktywnych
- codziennej aktywności
- aktualnej sytuacji życiowej, np, sytuacji zawodowej, relacjki rodzinnych
- objawów somatycznych np. bólu, drżeń, skurczów
- przewlekłych chorób niepsychiatrycznych, przyjmowanych leków oraz alergii.
Psychiatra ocenia stan zdrowia pacjenta całościowo – jako lekarz ma kompetencje do rozpoznawania chorób internistycznych, czy neurologicznych. W związku z tym, w uzasadnionych przypadkach psychiatra po przeprowadzeniu badania psychiatrycznego może skierować pacjenta na dodatkowe badania (badania krwi, obrazowe badania mózgu, EEG), konsultacje (np. neurologiczna) oraz na testy psychologiczne (np. diagnostykę zaburzeń osobowości).
Na podstawie badania psychiatra wybiera odpowiednią dla niego formę leczenia. Często najlepszym rozwiązaniem jest połączenie kilku metod: farmakoterapii, psychoterapii indywidualnej, psychoterapii grupowej, fototerapii.
Kiedy zgłosić się do psychiatry?
Wbrew ogólnym opiniom psychiatra nie jest jedynie specjalistą zajmującym się ciężkimi przypadkami. Typowe sytuacje, z którymi warto zgłosić się do psychiatry to m.in.:
- długotrwały spadek nastroju lub brak energii
- spadek motywacji do realizowania codziennych czynności
- nasilony lęk, napady paniki
- długotrwałe problemy ze snem
- trudności w skupieniu
- nagłe, trudne do wyjaśnienia zmjany emocjonalne
Co charakteryzuje psychiatrę?
- jest lekarzem z wykształceniem medycznym
- może przepisywać leki i udzielać zwolnień lekarskich
- skupia się na objawach i ich redukcji
- działa szybko i interwencyjnie
- pomaga opanować objawy
Celem każdej wizyty jest ustabilizowanie stanu psychicznego Pacjenta i zarekomendowanie dalszego leczenia.
Kim jest psychoterapeuta?
Psychoterapeuta to specjalista, który prowadzi psychoterapię, poprzedzoną konsultacjami wstępnymi, podczas których przeprowadza wywiad potrzebny mu do postawienia diagnozy i zaplanowania na jej podstawie leczenia. Psychoterapia jest metodą leczenia zaburzeń psychicznych, rozwiązywania trudności emocjonalnych, może też służyć rozwojowi osobistemu. Wymaga regularnych spotkań z psychoterapeutą. Leczenie realizowane jest z wykorzystaniem różnych nurtów psychoterapii, zależnych od indywidualnych potrzeb Pacjenta. Sesja terapeutyczna toczy w atmosferze dyskrecji, a także neutralności specjalisty. Dzięki temu Pacjent ma pewność, że nie jest oceniany, a także, że wszystko co powie podczas sesji pozostaje w gabinecie.
Każdy nurt terapeutyczny ma swoje ukierunkowanie i najlepiej sprawdza się przy określonych trudnościach. Terapia poznawczo-behawioralna zazwyczaj dobrze sprawdza się w przypadku zaburzeń lękowych i depresji, terapia EMDR jest skuteczna w leczeniu traumy, a terapia systemowa pomaga w problemach relacyjnych. Terapeuci często łączą różne podejścia, tworząc terapię integratywną dostosowaną do unikalnych potrzeb każdego Pacjenta. Wybór odpowiedniego nurtu to proces, w którym Pacjent nie pozostaje sam, wykwalifikowany psychoterapeuta pomoże znaleźć najlepsze rozwiązanie.
Jeżeli psychoterapeuta uzna za konieczne pokieruje Pacjenta do lekarza psychiatry, celem dalszego leczenia.
Co charakteryzuje psychoterapeutę?
- pracuje głównie poprzez rozmowę
- nie przepisuje leków
- nie wsytawia zwolnień lekarskich
- skupia się na przyczynach i schematach
- działa procesowo, w dłuższej perspektywie
- pomaga zrozumieć źródło zaburzeń i zmienić sposób reagowania
Jaką drogę leczenia wybrać?
Psychiatra zadecyduje o tym, czy potrzebujesz leczenia farmakologicznego. Jeżeli tak, wystawi Ci receptę na odpowiednio dobrane leki, zadecyduje czy potrzebne jest Ci zwolnienie lekarskie, czy hospitalizacja i wystawi na nią ewentualne skierowanie. Skupia się na zniwelowaniu objawów i zarekomendowaniu dalszej ścieżki leczenia.
Psychoterapeuta postawi diagnozę zaburzenia by wiedzieć co leczyć i poprowadzi leczenie metodami psychoterapii, w której się specjalizuje. Psychoterapia jest dłuższym procesem, ale jej celem jest nauczenie Pacjenta metod pracy nad źródłami zaburzeń.
Jeśli nie masz pewności, co wybrać, dobrym pierwszym krokiem jest konsultacja. Dlatego skontaktuj się z nami, opisz problem lub sytuację z jaką się zmagasz, a nasz konsultant skieruje cię do odpowieniego specjalisty. Nie zwlekaj, licząc na to, że problem sam się rozwiąże. Im szybciej zareagujesz tym większa jest sznasa na szybki powrót do pełni sił.