Czym jest Stalking?
Stalking to uporczywe, powtarzające się nękanie, które wywołuje u drugiej osoby poczucie zagrożenia, niepokoju albo narusza jej prywatność. Kluczowe jest tu słowo „uporczywe” – nie chodzi o jednorazowy incydent, ale o zachowania, które się powtarzają i mimo sprzeciwu nie ustają. W praktyce stalking często zaczyna się niewinnie – od wiadomości, prób kontaktu czy „przypadkowych” spotkań. Problem pojawia się wtedy, gdy druga osoba jasno komunikuje brak chęci kontaktu, a działania nadal trwają.
Jak Stalking wygląda w praktyce?
Stalking przybiera różne formy, co powoduje, że często nie daje jasnych sygnałów na samym początku. Z czasem przybiera jednak na częstotliwości. Zaczyna być codzienne i uporczywe formy, które zaczynają wzbudzać niepokój ofiary.
Do najczęściej występujących form nękania można zaliczyć:
- wielokrotne wysyłanie wiadomości (SMS, Messenger, e-mail), pomimo braku odpowiedzi i wbrew woli adresata;
- częste telefonowanie, również w nocy lub w godzinach pracy (w tym także głuche telefony);
- pojawianie się w miejscach, gdzie przebywasz (np. pod domem lub miejscu pracy);
- śledzenie aktywności ofiary w mediach społecznościowych i komentowanie każdego jej ruchu;
- podejmowanie przez stalkera prób kontaktu z ofiarą przez znajomych, rodzinę lub sąsiadów.
Bardziej niepokojące syndromy:
- wysyłanie ofierze niechcianych prezentów lub listów;
- robienie ofierze zdjęć bez jej zgody;
- rozpowszechnianie plotek lub nieprawdziwych informacji o ofierze;
- podszywanie się pod ofiarę w internecie i/lub sieciach społecznościowych;
- groźby (bezpośrednie lub sugerowane).
Jak stalking wpływa na osobę, która go doświadcza?
- Skutki psychiczne: odczuwanie ciągłego napięcia i poddenerowania, problemy ze snem, lęk przed wychodzeniem z domu, trudności z koncentracją, wrażenie bycia obserwowanym.
- Zmiany w codziennym funkcjonowaniu: zmiana uczęszczanych dotychczas tras i nawyków, unikanie miejsc publicznych i ograniczenie kontaktów społecznych, rezygnacja z codziennych aktywności.
Jak to przerwać i gdzie szukać pomocy?
Według najnowszych badań wiele ofiar przez długi czas nie podejmuje żadnych działań w celu obrony przed Stalkingiem. Dlaczego?
Najczęściej jest to brak pewności, czy działania oprawcy to już stalking? W związku z tym ofiary często powątpiewają w swoje pierwsze obserwacje i przeczucia. Czasami też, nie decydują się na powiadomienie odpowiednich służb bo uważają, że zostaną zbyci lub temat zostanie zbagatelizowany.
Kolejnymn powodem bywa obawa o działania (zemstę) stalkera w odpowiedzi na zgłószenie o popełnieniu przestępstwa. Jeszcze inni, zwyczajnie nie wiedzą jak zochować się w takiej sytaucji.
Jeżeli jesteś ofiarą stalkingu! Nie zwlekaj! Podejmij odpowiednie kroki:
- zapisuj wszystkie zdarzenia (daty, godziny, treść wiadomości);
- staraj się nie wchodzić w kontakt z prześladowcą, jeśli nie jest to konieczne;
- zabezpieczaj dowody (zrzuty ekranu, nagrania);
- poinformuj bliskich, żeby wiedzieli o sytuacji – poczujesz się bezpieczniej, już nie będziesz sam/a z tym problemem;
- rozważ zgłoszenie powiadomienia na policję – stalking jest przestępstwem określonym w art. 190a §1 kodeksu kakrnego.
Gdzie jeszcze szukać wsparcia?
Stalking to doświadczenie, które negatywnie wpływa na poczucie bezpieczeństwa i codzienne funkcjonowanie. Jeśli czujesz, że sytuacja zaczyna Cię przytłaczać, warto poszukać wsparcia Specjalisty. Na stronie psychovital.pl znajdziesz możliwość konsultacji z psychologiem lub psychoterapeutą, którzy pomogą uporządkować sytuację, odzyskać poczucie kontroli i zaplanować dalsze kroki.